Schrif­te­lijke vragen inzake bomen kappen en herplanten


Schriftelijke vragen van het lid A.L. Bakker (Partij voor de Dieren) inzake bomen kappen en herplanten

Aan het college van burgemeester en wethouders

Inleiding

Amsterdam kent sinds 2014 een Bomenverordening[i] die tot doel heeft om het aantal bomen in de stad op peil te houden. Bij bomenkap moet in principe een nieuwe boom herplant worden. Mocht dit niet lukken, dan kan de monetaire waarde van de te kappen boom ook in een fonds gestoken worden: het Herplantfonds. Dit fonds is in het leven geroepen om later op een andere plaats nieuwe bomen te kunnen herplanten, zodat het aantal bomen in Amsterdam op peil blijft.

In 2016 volgde er een werkwijze van het gemeentelijk Herplantfonds[ii] met een uitwerkingsnotitie genaamd ‘Compensatie en herplant van bomen’[iii], waarin ‘een breder palet van compensatiemogelijkheden dan boom-voor-boom’ werd uitgedragen. Onder het mom van ‘flexibiliteit’ en ‘denken in ecosysteemdiensten’ werd bepleit dat: “een gekapte boom niet per se als boom hoeft te reïncarneren, maar ook kan worden vervangen door andere vormen van groen, zoals kruiden en struiken.” Ook het compenseren door het verbeteren van groeiomstandigheden werd hierbij genoemd. Daarnaast werd er in het stuk ruimte gegeven aan een aparte benadering voor stedelijke herstructureringen en grote groenrenovaties. Zo werd het Herplantfonds Zuidas (ook wel Zuidasregeling genoemd) opgericht.

Onlangs werd de Subsidieregeling Groen in de Buurt, Stadslandbouw-Voedselinitiatieven en Bomen 2018[iv] onder de aandacht van de raad gebracht. Deze regeling heeft als doel om bomenplant door particulieren te stimuleren teneinde het bomenbestand op peil te houden. Subsidies hiervoor komen uit het Herplantfonds en mogen volgens de regeling naast de daadwerkelijke bomenplant ook besteed worden aan arbeidskosten, groeiplaatsverbetering en transport.

Gezien het vorenstaande stelt ondergetekende, namens de fractie van de Partij voor de Dieren, op grond van artikel 45 van het Reglement van orde voor de raad van Amsterdam, de volgende schriftelijke vragen:

1. Hoeveel kapvergunningen zijn er afgegeven sinds de vaststelling van de Bomenverordening in 2014 en om hoeveel bomen gaat het in totaal?

2. Hoeveel bomen zijn ter compensatie hiervoor direct elders herplant?

3. Hoeveel geld is er:
a. in totaal per jaar ter compensatie van bomenkap in het Herplantfonds gestort?
b. gemiddeld per jaar per boom ter compensatie van bomenkap in het Herplantfonds gestort?

4. Hoeveel geld is er:
a. in totaal per jaar vanuit het Herplantfonds besteed aan het planten van bomen?
b. in totaal per jaar per boom vanuit het Herplantfonds besteed aan het planten van bomen?

5. Hoe wordt de monetaire waarde van een gekapte boom vastgesteld? Welke berekening wordt hiervoor gehanteerd?

6. Wat wordt er precies bedoeld in de “Subsidieregeling Groen in de Buurt, Stadslandbouw-Voedselinitiatieven en Bomen 2018” met groeiplaatsverbetering voor bomen?

7. Waarom is ervoor gekozen om geld uit het Herplantfonds via de “Subsidieregeling Groen in de Buurt, Stadslandbouw-Voedselinitiatieven en Bomen 2018” in te zetten voor arbeidskosten, groeiplaatsverbetering en transport van bomen?

8. Wordt bij het vaststellen van de te storten monetaire waarde van gekapte bomen in het Herplantfonds een toeslag meegerekend voor de besteding van arbeidskosten, groeiplaatsverbetering en transport van bomen?
a. Zo ja, welke berekening wordt hiervoor gehanteerd?
b. Zo nee, waarom niet? Erkent het college dat deze bestedingen dan onterecht uit het Herplantfonds worden gefinancieerd? Is het college bereid om deze bestedingen te schrappen uit de subsidie? Graag een toelichting.

9. Hoeveel geld is er uit het Herplantfonds gestoken in arbeidskosten? Kan het college deze arbeidskosten specificeren?

10. Hoeveel geld is er uit het Herplantfonds gestoken in groeiplaatsverbetering van bomen?

11. Hoeveel geld is er uit het Herplantfonds gestoken in transport?

12. Waarom is ervoor gekozen met de Zuidasregeling om het resterende compensatiebudget (wanneer het plangebied onvoldoende mogelijkheden biedt om alle gekapte bomen fysiek te herplaatsen of te vervangen) te gebruiken voor het verbeteren van de groeiplaatsen van bestaande bomen en verbeteren van ander groen; het verplanten van bestaande bomen, de aanleg van openbaar groen en natuur, inclusief faunavoorzieningen?

13. Hoeveel geld is er uit het Herplantfonds van de Zuidasregeling gestoken in andere zaken dan de herplant van bomen? Graag specificeren in: het verbeteren van de groeiplaatsen van bestaande bomen en ander groen; het verplanten van bestaande bomen; de aanleg van openbaar groen en natuur, inclusief faunavoorzieningen.

14. Waarom is er niet voor gekozen om het resterende compensatiebudget uit het Herplantfonds van de Zuidasregeling te gebruiken voor de herplant van bomen elders in Amsterdam, of te storten in het algemene Herplantfonds voor de herplant van bomen?

15. Erkent het college dat nieuw ‘openbaar groen en natuur’ geen bescherming geniet en dat het dus ook weer door nieuwe plannen kan verdwijnen?

16. Onderschrijft het college het bezwaar van de Partij voor de Dieren dat de aanleg van ‘openbaar groen’ en het ‘verbeteren van groeiplaatsen van bestaande bomen en ander groen’ ter compensatie van bomenkap op de Zuidas niet in lijn is met de bedoeling van de Bomenverordening en het Herplantfonds, namelijk het op peil houden van het aantal bomen in Amsterdam?

17. Zijn er nog meer aparte Herplantfondsen ingesteld voor projecten zoals op de Zuidas? Zo ja, welke zijn dit en gelden hierbij dezelfde regels als die van de Zuidasregeling? Zo ja, kan het college dan vraag 13 en 14 opnieuw beantwoorden over deze andere Herplantfondsen?

18. Hoeveel kapaanvragen zijn er sinds de vaststelling van de Bomenverordening geweigerd?

19. Hoeveel meldingen van illegaal vellen zijn er sinds de vaststelling van de Bomenverordening gedaan?

20. Kan het college een overzicht geven van de meldingen van illegaal vellen met de daarbij behorende uitkomst wat betreft strafrechtelijke of bestuursrechtelijke handhaving vanaf 2014?

Gelieve bij ieder antwoord de bron te vermelden. We gaan ervan uit dat beantwoording binnen 4 weken plaatsvindt en wanneer dit niet lukt dit ter kennis wordt gebracht.

Het lid van de gemeenteraad,

A.L. Bakker (Partij voor de Dieren)

Bronnen
https://decentrale.regelgeving.overheid.nl/cvdr/xhtmloutput/Historie/Amsterdam/CVDR323217/CVDR323217_2.html

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/gmb-2016-137295.html

https://assets.amsterdam.nl/publish/pages/801778/compensatie_en_herplant_van_bomen_1_okt_2016.pdf

https://amsterdam.raadsinformatie.nl/document/6757839/1/09012f97824d99d8

Antwoorddatum: 31 jan. 2019

1. Hoeveel kapvergunningen zijn er afgegeven sinds de vaststelling van de
Bomenverordening in 2014 en om hoeveel bomen gaat het in totaal?

Antwoord:
Sinds 2014 zijn 3745 kapvergunningen afgegeven. Het gaat in totaal om 46.323
bomen. Dit betreft zowel particuliere als gemeentelijke bomen. Onder particuliere
kapaanvragen worden ook die van Rijkswaterstaat (RWS) geteld, waarbij het om
grote aantallen per kapvergunning gaat (bijv. de ondertunneling en verbreding
van de A9,A10). Dit zijn bomen op eigen grond van RWS.

2. Hoeveel bomen zijn ter compensatie hiervoor direct elders herplant?

Antwoord:
Ter compensatie van vergunde bomenkap zijn vanaf 2014 in totaal 43.186 bomen
elders geplant. Dit aantal is lager dan het aantal gekapte bomen. Het bedrag van
niet herplante bomen is volgens vastgestelde normen van de monetaire waarde in
het herplantfonds gestort.

3. Hoeveel geld is er:
a. in totaal per jaar ter compensatie van bomenkap in het Herplantfonds gestort?

Antwoord 3a:
In 2017 is € 2.521.437 ter compensatie in het Herplantfonds gestort. In 2018 is
€.31.638 ter compensatie in het Herplantfonds gestort.

b. gemiddeld per jaar per boom ter compensatie van bomenkap in het
Herplantfonds gestort?

Antwoord 3b:
Dit is vanuit de huidige systematiek niet aan te geven. Namelijk, de aanvraag tot
gebruik van het Herplantfonds verloopt via de subsidieverlener waarbij gekeken
wordt naar het bedrag van de aanvraag en toetsing plaatsvindt op voorwaarden
en niet op de aantallen. Indien gewenst is het met extra inzet mogelijk deze vraag
over afgelopen jaren te beantwoorden. Met ingang van het nieuwe integrale
meldingensysteem vanaf 2019 zal gevraagde informatie kunnen worden geleverd.

4. Hoeveel geld is er:
a. in totaal per jaar vanuit het Herplantfonds besteed aan het planten van
bomen?

Antwoord 4a:
In 2018 is € 553.106 besteed aan het planten van bomen.

b. in totaal per jaar per boom vanuit het Herplantfonds besteed aan het planten
van bomen?

Antwoord 4b:
Zie de beantwoording van vraag 3b.
Binnen het huidige plantseizoen wordt nog volop geplant. Een overzicht kan in de
loop van 2019 worden samengesteld.

5. Hoe wordt de monetaire waarde van een gekapte boom vastgesteld? Welke
berekening wordt hiervoor gehanteerd?

Antwoord:
De monetaire waarde van een boom wordt vastgesteld aan de hand van de
landelijke Richtlijn van Nederlandse Vereniging van Taxateurs van Bomen
(NVTB) (volgens Bomenverordening, artikel 7).

6. Wat wordt er precies bedoeld in de “Subsidieregeling Groen in de Buurt,
Stadslandbouw-Voedselinitiatieven en Bomen 2018” met groeiplaatsverbetering
voor bomen?

Antwoord:
Veel bomen in Amsterdam staan in slechte grond (spuitzand of vervuilde grond)
en ontwikkelen zich niet goed. Om deze reden wordt bij aanplant en vervanging
van bomen de slechte grond verwijderd en vervangen door 25m3 speciale
bomengrond. Bomen kunnen zo in optimale omstandigheid groeien.

7. Waarom is ervoor gekozen om geld uit het Herplantfonds via de “Subsidieregeling Groen in de Buurt, Stadslandbouw-Voedselinitiatieven en Bomen 2018” in te zetten voor arbeidskosten, groeiplaatsverbetering en transport van bomen?

Antwoord:
De monetaire waarde wordt vastgesteld op basis van de stichtingskosten van een
boom aan de hand van de Richtlijnen van de NVTB. Dit betekent: “Wat kost het
om een vergelijkbare boom op deze locatie opnieuw te realiseren naar de huidige
inzichten en maatstaven ten aanzien van het planten van bomen met gebruik van
het actuele prijsniveau” In de berekening zijn alle kosten opgenomen, zoals de
aankoop van de boom, de groeiplaatsinrichting, het transport en het planten
(arbeid), inclusief plantgarantie en de kosten van de nazorg (3 jaar). De financiële
middelen van het Herplantfonds zijn bepaald volgens deze calculatie.
De kosten voor het planten en het verbeteren van de groeiplaats zijn aanzienlijk
hoger dan alleen de inkoop van een boom. Deze aanvullende kosten zijn
onderdeel van de monetaire waardebepaling die gestort wordt in het
Herplantfonds.

8. Wordt bij het vaststellen van de te storten monetaire waarde van gekapte bomen
in het Herplantfonds een toeslag meegerekend voor de besteding van
arbeidskosten, groeiplaatsverbetering en transport van bomen?
a. Zo ja, welke berekening wordt hiervoor gehanteerd?
b. Zo nee, waarom niet? Erkent het college dat deze bestedingen dan onterecht
uit het Herplantfonds worden gefinancierd? Is het college bereid om deze
bestedingen te schrappen uit de subsidie? Graag een toelichting.

Antwoord:
Arbeidskosten, groeiplaatsverbetering en transport van bomen zijn onderdeel van
de systematiek tot vaststelling van de monetaire waarde van een boom. De
bestedingen worden niet onterecht uit het Herplantfonds gefinancierd.

9. Hoeveel geld is er uit het Herplantfonds gestoken in arbeidskosten? Kan het
college deze arbeidskosten specificeren?

Antwoord:
Arbeidskosten zijn niet apart te specificeren.

10. Hoeveel geld is er uit het Herplantfonds gestoken in groeiplaatsverbetering van
bomen?

Antwoord:
Hier is geen bedrag voor aan te geven. Dit verschilt per locatie. Bomen in
verharding hebben groeiplaatsverbetering nodig. Bomen in groenstrook of park
hebben voldoende aan opwaardering van de grond.

11. Hoeveel geld is er uit het Herplantfonds gestoken in transport?

Antwoord:
Bomen worden door boomkwekers franco op het werk geleverd. De kosten
hiervoor zijn te verwaarlozen.

12. Waarom is ervoor gekozen met de Zuidasregeling om het resterende
compensatiebudget (wanneer het plangebied onvoldoende mogelijkheden biedt
om alle gekapte bomen fysiek te herplaatsen of te vervangen) te gebruiken voor
het verbeteren van de groeiplaatsen van bestaande bomen en verbeteren van
ander groen; het verplanten van bestaande bomen, de aanleg van openbaar
groen en natuur, inclusief faunavoorzieningen?

Antwoord:
De Zuidasregeling werd als raadsbesluit tegelijkertijd met de vaststelling van de
Bomenverordening in oktober 2016 aangenomen met de ambitie om in de Zuidas
op verschillende wijzen te investeren in groen. Niet alleen cosmetisch maar ook
om zaken als biodiversiteit, klimaatadaptatie (regen en hitte), gezondheid & ruimte
voor spelen en verblijven toe te voegen. Vanwege de hoge dichtheid bovengronds
en ondergronds (parkeergarages, kabels en leidingen), is het niet altijd mogelijk
om bomen (terug) te planten. Toch is er noodzaak om te vergroenen. Dit vraagt
om innovatie, creativiteit en inzet op diversiteit in typen groen. Dus naast bomen
ook heesters, klimplanten, oeverbeplanting, ruigte en kruidachtige, bloemrijke
beplanting, grassen, vaste planten en bollen. Op deze manier wordt gezorgd voor
een diversiteit aan plekken in de openbare ruimte en worden tegelijkertijd ook
schuil-, nest- en voedselgelegenheid voor dier en plant bewerkstelligd. Bomen
blijven een belangrijk element en er wordt gestreefd naar het op pijl houden van
het aantal bomen. Hiervoor is sinds 2012 een bomenbalans Zuidas beschikbaar
als instrument om te sturen. Zuidas (her)plant of compenseert door middel van
een zo groot mogelijke maat bomen. Naast zo groot mogelijk, wordt ook voor
optimale groeiomstandigheden gezorgd met voldoende ruimte om uit te groeien
tot grote volwassen bomen.

13. Hoeveel geld is er uit het Herplantfonds van de Zuidasregeling gestoken in
andere zaken dan de herplant van bomen? Graag specificeren in: het verbeteren
van de groeiplaatsen van bestaande bomen en ander groen; het verplanten van
bestaande bomen; de aanleg van openbaar groen en natuur, inclusief
faunavoorzieningen.

Antwoord:

Verbetering
groeiplaatsen


Investering
bomen


Overig groen


Investering
groeifonds
Groen


Totalen
(conform
dashboard
2018)

2012
€ 89.500


€ 34.240

-

€ 146.300


€270.040

2013
€ 20.000


€ 66.225

-

€ 35.500


€121.725

2014
€ 56.651


€ 76.960


€ 3.572


€ 27.500


€164.683

2015
€ 186.100


€ 73.058

-

€ 77.000


€336.158

2016
€ 775.151


€ 286.599


€ 432.989

-

€1.494.739

2017
€589.200


€ 89.640


€ 66.672

-

€745.512

2018
€716.369


€ 141.230


€2 90.918

-

€1.148.517

Toelichting per onderdeel

Groeiplaatsverbetering
: Dit bedrag is opgebouwd uit de groeiplaatsverbetering bij
nieuwe bomen (dus bij aanplant), en bestaat in de praktijk uit een
groeiplaatsconstructie en een specifiek boomsubstraat waar de boom in geplant
wordt.
Investering bomen:
Dit bedrag is naast de aankoop van een nieuwe boom ook
inclusief verankering van de boom en het geven van nazorg (gemiddeld 3 jaar) na
aanplant.
Overig groen:
Dit bedrag bestaat uit het aanleggen van vaste plantenvakken,
grasvakken en het toepassen van bollen in de bermen.

Doorrekening van flora en fauna en verplanten van bomen zijn niet opgenomen in de
bomenbalans.

14. Waarom is er niet voor gekozen om het resterende compensatiebudget uit het
Herplantfonds van de Zuidasregeling te gebruiken voor de herplant van bomen
elders in Amsterdam, of te storten in het algemene Herplantfonds voor de
herplant van bomen?

Antwoord:
Er is gekozen voor een apart Herplantfonds Zuidas zodat de verdichte Zuidas een
vergroeningsslag kan maken. Waar mogelijk worden bomen herplant en
gecompenseerd, maar omdat het fysiek niet mogelijk is om dit 1 op 1 terug te
brengen is het wel van belang dat er in andere groene inrichting wordt voorzien.
De aanwezigheid van verschillende aantrekkelijk groene plekken in de nabije
omgeving vormt een basisvoorwaarde voor de kwaliteit van leven in de stad en
het welzijn van de stedeling. Aanvullend worden te verwijderen bomen, waar
mogelijk, vanuit de Zuidas naar een andere locatie binnen Amsterdam verplant.

15. Erkent het college dat nieuw ‘openbaar groen en natuur’ geen bescherming
geniet en dat het dus ook weer door nieuwe plannen kan verdwijnen?

Antwoord:
Het college deelt deze mening niet. Voor de aanleg van nieuw openbaar groen en
natuur binnen nieuwe ontwikkelingen en plannen hanteert het college
referentienormen voor groen. Het nieuwe groen is bedoeld als gebruiksgroen en
ecosyteemgroen (biodiversiteit en klimaatadaptatie). Beide zijn nodig om een
groene leefbare buurt te maken. Indien het nieuwe groen groenstructuurwaardig
is kan het worden toegevoegd aan de Hoofdgroenstructuur. Op deze wijze zal
nieuw groen bescherming kennen.

16. Onderschrijft het college het bezwaar van de Partij voor de Dieren dat de aanleg
van ‘openbaar groen’ en het ‘verbeteren van groeiplaatsen van bestaande bomen
en ander groen’ ter compensatie van bomenkap op de Zuidas niet in lijn is met de
bedoeling van de Bomenverordening en het Herplantfonds, namelijk het op peil
houden van het aantal bomen in Amsterdam?

Antwoord:
Zie de beantwoording van vragen 12 en 14.

17. Zijn er nog meer aparte Herplantfondsen ingesteld voor projecten zoals op de
Zuidas? Zo ja, welke zijn dit en gelden hierbij dezelfde regels als die van de
Zuidasregeling? Zo ja, kan het college dan vraag 13 en 14 opnieuw
beantwoorden over deze andere Herplantfondsen?

Antwoord:
Er zijn naast het Herplantfonds Zuidas geen aparte Herplantfondsen ingesteld.

18. Hoeveel kapaanvragen zijn er sinds de vaststelling van de Bomenverordening
geweigerd?

Antwoord:
Sinds de vaststelling van de Bomenverordening zijn 206 kapaanvragen
geweigerd. Het aantal voor kap geweigerde bomen (op basis van de
kapaanvragen) is vanuit de door de stadsdelen verstrekte gegevens niet te
leveren. De stadsdelen hadden dat niet in hun overzichten geregistreerd. Op het
nieuwe formulier dat de stadsdelen met terugwerkende kracht vanaf 1 januari
gaan gebruiken wordt dit wel expliciet gevraagd.

19. Hoeveel meldingen van illegaal vellen zijn er sinds de vaststelling van de
Bomenverordening gedaan?

Antwoord:
Het aantal meldingen van illegaal gevelde bomen vanaf de vaststelling van de
Bomenverordening is niet exact te leveren. Een indicatie is wel mogelijk, maar
onderzoek hiernaar zal onevenredig veel tijd en capaciteit vergen. Het beheer van
bomen was georganiseerd onder de verantwoordelijkheid van de verschillende
stadsdelen. Meldingen werden daarmee ontvangen op verschillende wijze
(telefoon, e-mail, melding openbare ruimte, klachtenformulier of social media),
onder verschillende omschrijving en bij verschillende afdelingen (zowel stedelijk
als per stadsdeel). Vanaf 2019 biedt het nieuwe integrale meldingssysteem de
mogelijkheid een filter in te stellen waarbij de term ‘illegale kap’ kan worden
aangegeven. Hiertoe zal opdracht worden gegeven.

20. Kan het college een overzicht geven van de meldingen van illegaal vellen met de
daarbij behorende uitkomst wat betreft strafrechtelijke of bestuursrechtelijke
handhaving vanaf 2014?

Antwoord:
Het antwoord op vraag 19 is ook van toepassing op de afhandeling van de
meldingen.

Burgemeester en wethouders van Amsterdam

Femke Halsema, burgemeester Peter Teesink, secretaris