Schrif­te­lijke vragen inzake de toegan­ke­lijkheid van het OV in Amsterdam


Indiendatum: 2 dec. 2022

Toelichting:

In 2016 is het VN-verdrag handicap in Nederland geratificeerd met als doelstelling de positie van mensen met een beperking te verbeteren. Amsterdam heeft daarom beleid opgesteld om de toegankelijkheid van de openbare ruimte te vergroten. In de voortgangsrapportage toegankelijkheid Iedereen doet mee 2021 is wat betreft metrostations te lezen: “Voor de toegankelijkheid is het essentieel dat de liften werken. Bij langdurige defecten, die helaas niet altijd voorkomen kunnen worden, is goede communicatie aan reizigers van groot belang”[i]. Op 29 november verscheen op twitter een ‘draadje’ waarin iemand haar ervaringen deelde over haar bezoek aan Amsterdam met een rolstoel [ii]. In de berichten is te lezen dat zij meerdere keren door defecte liften is gehinderd. Er zou geen waarschuwing zijn geweest over de defecte liften op de andere (voorafgaande) stations of in de metro’s zelf. Daarnaast laat het verslag zien dat zij meerdere keren niet kon instappen in de bus of tram omdat de elektrische uitschuifplank niet werd uitgeklapt op verzoek.

Ondergetekende stelde eerder dit jaar in april[iii] en november[iv] ook al schriftelijke vragen over defecte metroliften en maakt zich zorgen over de toegankelijkheid van het openbaar vervoer in de stad.

Gezien het vorenstaande stelt ondergetekende, namens de fractie van Partij voor de Dieren, op grond van artikel 84 van het Reglement van orde gemeenteraad en raadscommissies Amsterdam, de volgende schriftelijke vragen:

  • Klopt het dat er geen waarschuwingen over defecte liften zijn te vinden op andere (voorafgaande) stations of in de metro’s zelf?
  • Zo ja, waarom worden defecte liften niet aangekondigd? Is het college wel voornemens om dit soort waarschuwingen te gaan plaatsen of hiertoe de GVB op te roepen?
  • Zo nee, hoe en waar zijn de waarschuwingen op stations of in de voertuigen te vinden en acht het college deze voldoende zichtbaar?
  • Is het overzicht met defecte liften en roltrappen in de GVB-app ‘Gappie’ compleet? Zo nee, waarom is het overzicht in ‘Gappie’ niet compleet?
  • Heeft het college inzicht in de bekendheid van de app ‘Gappie’ m.b.t. de toegankelijkheid van stations onder reizigers voor wie dit relevant is?
  • Is het college bekend met het probleem dat de uitschuifplanken bij bussen of trams niet altijd beschikbaar worden gesteld? Wat vindt het college hiervan en zijn er plannen om dit aan te pakken?

Indiener,

J.F. Bloemberg-Issa


[i] https://assets.amsterdam.nl/publish/pages/887472/bijlage_1a_voortgangsrapportage_toegankelijkheid_2021_1.pdf

[ii] https://twitter.com/KatiePennick/status/1597634666776780800?t=M-__HzoOjJbqwI-KlpZozg&s=19

[iii] https://amsterdam.partijvoordedieren.nl/vragen/schriftelijke-vragen-inzake-toegankelijkheid-van-tramhalte-rietlandpark#vragen

[iv] https://amsterdam.raadsinformatie.nl/document/12075647/1#search=%22noorderpark%20bloemberg%20issa%22

Indiendatum: 2 dec. 2022
Antwoorddatum: 17 jan. 2023

1 Klopt het dat er geen waarschuwingen over defecte liften zijn te vinden op andere (voorafgaande) stations of in de metro’s zelf?
- Zo ja, waarom worden defecte liften niet aangekondigd? Is het college wel voornemens
om dit soort waarschuwingen te gaan plaatsen of hiertoe de GVB op te roepen?
- Zo nee, hoe en waar zijn de waarschuwingen op stations of in de voertuigen te vinden en acht het college deze voldoende zichtbaar?

Nee, dit klopt niet. Er is op diverse wijze informatie verstrekt over het buiten dienst zijn van de betreffende lift (Noorderpark):
1. Op gvb.nl en Gappie
2. Sandwichborden bij de lift op de ingang van het station en op het perron van Station
Noorderpark
3. Op de beeldschermen in de bussen van de lijnen die langs dit station rijden
4. Op de beeldschermen in de metro’s van de lijn die langs dit station rijdt

GVB heeft deze reizigersinformatievoorzieningen getoetst met Cliëntenbelang Amsterdam,
om bij een toekomstig defect nog beter te kunnen reageren. Cliëntenbelang heeft
geadviseerd om in de toekomst op het perron nog duidelijker te maken dat de lift buiten
gebruik is, bijvoorbeeld met een rood lint. GVB kijkt momenteel naar een invulling met een
passende uitstraling hiervoor.

GVB blijft haar communicatie naar reizigers ontwikkelen en verbeteren. Met de huidige
systemen is het helaas niet mogelijk geautomatiseerd ad hoc omroepberichten toe te voegen
en weer tijdig te verwijderen. Metro-, bus-en trambestuurders hebben allereerst de taak om
met de juiste focus op een veilige manier rij-taken uit te voeren. Met de aandacht die hiervoor nodig – in combinatie met de grootte van de groep bestuurders (meer dan 1000 medewerkers), die niet altijd op dezelfde lijn rijden en de tijdelijkheid van deze berichten –biedt omroepen door de bestuurders geen betrouwbare oplossing.

2 Is het overzicht met defecte liften en roltrappen in de GVB-app ‘Gappie’ compleet? Zo nee,waarom is het overzicht in ‘Gappie’ niet compleet?

Het systeem achter gvb.nl en Gappie wordt door de GVB verkeersleiding handmatig bijgewerkt. Zodra een lift of roltrap in storing wordt gemeld, wordt dit online bijgewerkt. In opdracht van VRA loopt momenteel een planstudie om te kijken of liften verbonden kunnen worden met online storingsinformatie, zodat de liftstatus automatisch wordt doorgegeven. Wat betreft GVB-liften is het systeem dus (handmatig) compleet. Een aantal liften op gecombineerde trein/metrostations die toegang bieden tot de perrons van GVB stations worden echter door ProRail/NS beheerd. GVB krijgt geen inzicht in de status van deze liften en roltrappen. Ook op de NS website wordt de status van deze liften en roltrappen niet genoemd.

3 Heeft het college inzicht in de bekendheid van de app ‘Gappie’ m.b.t. de toegankelijkheid van stations onder reizigers voor wie dit relevant is?

De Gappie app is het grootste online kanaal van GVB en de nummer 3 OV app van Nederland: de app afgelopen 1,5 jaar 600.000 keer gedownload en heeft ruim 1.000.000 bezoekers per maand. Ten aanzien van toegankelijkheid zijn er momenteel twee functionaliteiten beschikbaar voor gebruikers:

 Toegankelijk plannen via de reisplanner. Hierbij houdt de planner rekening met de toegankelijkheid van haltes en stations en van de voertuigen. Om een toegankelijke reis te plannen klik je in het planblok op de website of in de app bij 'Extra opties' het rolstoelicoon aan. Er is geen inzicht in gebruikerscijfers op dit onderdeel.

 HalteHulp is een project om reisadviezen persoonlijker te maken voor reizigers die afhankelijk zijn van een hulpmiddel. Zij kunnen bijvoorbeeld de breedte van hun rolstoel doorgeven zodat zij precies zien welke haltes voor hen toegankelijk zijn. Resultaten zijn op de Gappie app zichtbaar op de stadskaart/plattegrond (In de Buurt) of als onderdeel van vertrektijden. HalteHulp is vooraf uitgebreid getest met veldwerk, gebruikerstests en interviews met mensen die reizen met een hulpmiddel. Gemiddeld zijn er 250 bezoeken per dag. GVB is in gesprek met de Vervoerregio en 9292 om Haltehulp door te ontwikkelen. Ook zijn er gesprekken met het Samenwerkingsverband Decentrale OV-autoriteiten (DOVA) om 360 graden panoramafoto’s toe te voegen voor elke halte, zodat mensen met een beperking kunnen kijken of een voor hen toegankelijk is.

4 Is het college bekend met het probleem dat de uitschuifplanken bij bussen of trams niet altijd beschikbaar worden gesteld? Wat vindt het college hiervan en zijn er plannen om dit aan te pakken?

Het raakt het college als mensen zich niet goed met het OV kunnen verplaatsen en door dit soort berichten voelt het college zich nog meer gesterkt in de ambitie om naast bestaande projecten ook versneld losse tram- en bushaltes toegankelijk te maken. Over deze ambitie zal het College de gemeenteraad in Q1 informeren. De Gemeente Amsterdam, Vervoerregio en GVB werken iedere dag aan een nog toegankelijker OV. Het uitschuiven van de rolstoelplank door GVB personeel is een belangrijk onderdeel van deze toegankelijkheid. Om het rijdend personeel van GVB nog beter te equiperen in de omgang met reizigers met een beperking, verzorgt Cliëntenbelang Amsterdam de training Toegankelijkheid die bestuurders volgen bij het in dienst komen en vervolgens iedere vijf jaar. De Vervoerregio bekijkt momenteel of het (financieel) mogelijk is om deze training frequenter aan te bieden.

Elektrische rolstoelplanken vragen minder van het GVB personeel, maar deze functioneren niet altijd naar behoren. Zo kan de rolstoelplank van de nieuwe 15G tram op een beperkt aantal haltes niet uitklappen i.v.m. hoogteverschil tussen de tram en halte. Met behulp van een losse extra plank wordt hier een oplossing voorbereid. Ook bij de bussen ervaart GVB, net als andere busvervoerders, veel uitdagingen met het werkend houden van elektrische rolstoelplanken. Elektrische planken hebben doorlopend de neiging (ongeacht merk/model) in storing te vallen of zich i.v.m. sensoren niet (volledig) uit te klappen. Het College zal er bij GVB op aansturen dat er bij nieuwe aanbestedingen voor materieel wordt gezorgd dat er niet alleen aan de eisen wordt voldaan, maar dat de toegankelijkheid zoveel als technisch mogelijk wordt gewaarborgd.

Wij verwachten u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief Datum 17 januari 2023

Met vriendelijke groet,

Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Melanie van der Horst

Wethouder Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit