Schrif­te­lijke vragen inzake de plannen voor woningbouw in Amstel 3 en de hierin opgenomen maat­schap­pe­lijke voor­zie­ningen


Woensdag 29 mei 2019 meldde De Echo dat tot 2027 7.000 woningen worden gebouwd in Kantorengebied Amstel 3, en dat daar in de periode tot 2040 nog 10.000 aan worden toegevoegd. De krant schreef bovendien dat de ambities mogelijk te hoog waren en onhaalbaar zouden zijn, en dat een ontwikkelaar afhaakte.
Een week later bleek de ambitie nog een stuk forser te zijn: er moeten tot 2030 maar liefst 30.000 woningen in Amstel 3 gebouwd worden.[1]

Gezien het vorenstaande stelt ondergetekende, namens de fractie van de Partij voor de Dieren, op grond van artikel 45 van het Reglement van orde voor de raad van Amsterdam, de volgende schriftelijke vragen:

  1. Is deze berichtgeving waar en kan het college uitleggen waarom de ambitie opeens gewijzigd is?
  2. Hoeveel ruimte is er in de huidige plannen gereserveerd voor groen, sport- en speelvoorzieningen, zorgvoorzieningen, kinderopvang en scholen inclusief buitenruimte, overige maatschappelijke voorzieningen (zoals buurthuizen, broedplaatsen, kringloopwinkels en bibliotheken)? Graag uitdrukken in percentages van het oppervlakte en in vierkante meters.
  3. Voldoet dit percentage aan de voorgestelde referentienormen voor maatschappelijke voorzieningen, groen en spelen?[2]
  4. Zijn er in de plannen ook mogelijkheden opgenomen voor verschillende woonvormen, waarbij bijvoorbeeld meergeneratiewoningen en gezamenlijke woonvoorzieningen worden gerealiseerd?
  5. Gaan de extra woningen ten koste van bepaalde maatschappelijke voorzieningen of groen?

Het lid van de gemeenteraad,

J.F. Bloemberg-Issa (Partij voor de Dieren)

[1][2]Amsterdamse" class="redactor-autoparser-object">https://www.allington.nl/2019/... referentienorm voor maatschappelijke voorzieningen, groen en spelen, januari 2018: https://amsterdam.raadsinformatie.nl/document/6180004/1

Antwoorddatum: 1 okt. 2019

1. Is deze berichtgeving waar en kan het college uitleggen waarom de ambitie opeens gewijzigd is?

Antwoord: De woningaantallen voor Amstel III, zoals benoemd in beide berichten, kloppen niet. De ambitie is ongewijzigd. In december 2017 heeft de toenmalige gemeenteraad van Amsterdam vastgesteld:

1. Het Ruimtelijk en Programmatisch Ontwikkelperspectief: visie Amstel III met doelen en randvoorwaarden voor verkleuring van monotone kantorenwijk naar levendige stadswijk;
2. De Ontwikkelstrategie: overzicht van instrumenten, aanpak, planning en fasering;
3. Financieel kader: twee grondexploitaties waarbinnen de gemeente de komende drie jaren de gebiedsontwikkeling kan realiseren, sturen en beheersen.

Hierin is de volgende ambitie opgenomen: Het transformeren van Amstel III van monotone kantorenwijk naar levendige stadswijk. Door gebouwtransformaties, sloop/nieuwbouw en verdichting komt er in Amstel III plaats voor 5.000 woningen tot 2027 en nog eens 10.000 woningen tussen 2027 en 2040. In totaal wordt er rekening gehouden met 15.000 woningen. Uiteindelijk zullen er ongeveer 22.5000 tot 30.000 mensen in Amstel III kunnen wonen. Naast het woonprogramma wordt tevens ruimte geboden aan maatschappelijke en commerciële voorzieningen (scholen, sport- en speelplekken, horeca, detailhandel). Dit wordt toegevoegd aan de al aanwezige 720.000 m2 kantoorruimte Amstel III, de bestaande werkfunctie, waarvan de wens is om deze te behouden op economische gronden.

Tot 2027 is er ruimte voor 5.000 woningen. Momenteel zijn er contracten gesloten met ontwikkelende partijen voor ongeveer 4.000 woningen en 27.000 m2 vernieuwde kantoorruimte. De genoemde ambitie verderop in het artikel van de Echo van 15.000 woningen klopt wel met onze ambitie. Informatie over Amstel III als transformatiegebied, inclusief de werkwijze en huidige stand van zaken, is te vinden in de factsheet Amstel III, opgenomen als bijlage 2.

Het misverstand in het artikel van Allington is dat de ambitie van 30.000 woningen betrekking heeft op de totale woningbouwambitie van stadsdeel Zuidoost en een gedeelte in de gemeente Ouder-Amstel, niet enkel op Amstel III. Het gaat in totaal om zeven gebieden: Amstel III, ArenaPoort, Bijlmer Oost, Bijlmer-Centrum en Gaasperdam/Driemond, De Nieuwe Kern en Amstel Business Park, die samen deze ambitie willen waarmaken.

2. Hoeveel ruimte is er in de huidige plannen gereserveerd voor groen, sport- en speelvoorzieningen, zorgvoorzieningen, kinderopvang en scholen inclusief buitenruimte, overige maatschappelijke voorzieningen (zoals buurthuizen, broedplaatsen, kringloopwinkels en bibliotheken)? Graag uitdrukken in percentages van het oppervlakte en in vierkante meters.

3. Voldoet dit percentage aan de voorgestelde referentienormen voor maatschappelijke voorzieningen, groen en spelen? 2

Antwoord vragen 2 en 3:

De gemeente heeft een ambtelijke studie uitgevoerd op basis van de Uitvoeringsagenda maatschappelijke voorzieningen Amsterdam Zuidoost en de Programmering Commerciële voorzieningen Zuidoost en Ouder-Amstel. Hier is onderzocht wat de opgave is voor ruimte en locaties voor maatschappelijke en commerciële voorzieningen in, onder andere, Amstel III tot 2030. Het benodigde aanbod moet nader gespecificeerd worden in relatie tot reeds bestaande voorzieningen in de omliggende buurten in Amsterdam Zuidoost om uitwisseling ook mogelijk te maken. Beide studies zijn opgezet met de, in januari 2018 door de gemeenteraad vastgestelde, referentienormen als basis. Ten aanzien van Amstel III is hier rekening gehouden met een opgave van 5.000 woningen tot 2025 en 10.000 woningen tot 2030. Deze onderzoeks- en rekenaantallen zijn ruimer genomen dan het aantal woningen in de vastgestelde ambitie. Verwacht wordt dat er rond 2030 5.000-7.500 woningen gerealiseerd zullen zijn.

Een goede balans in wonen, werken en maatschappelijke voorzieningen is een essentieel onderdeel bij het realiseren van een nieuwe stadswijk zoals Amstel III. Ontwikkel- en transformatieplannen van marktpartijen worden daarom getoetst op het aanbod (maatschappelijke) voorzieningen en groen. Daarbij is het uitgangspunt om aan de referentienormen te voldoen. Gezien de aard van de opgave (transformatie) kunnen op dit moment nog geen exacte percentages in m2 en procenten worden geven.

Maatschappelijke voorzieningen
In bijlage 3 staat de voorzieningenopgave weergegeven in een tabel en welke voorzieningen opgenomen zijn in de huidige ontwikkelafspraken met marktpartijen. Voor Amstel III is 1 extra buurtwerkkamer per 1.000 nieuwe woningen voorzien. Dit is boven op de referentienormen voor de maatschappelijke voorzieningen.

Sport, spelen en groen
Sport
De sportnorm is vertaald voor het stadsdeel Zuidoost omdat bijvoorbeeld sportvelden een wijkoverstijgende functie hebben. Daarbij is uitgegaan van 32.000 nieuwe woningen in Zuidoost (2030). Uit de analyses is gebleken dat de sportnorm gehaald kan worden, mede door een wisselwerking en uitwisseling met omliggende buurten. De sportnorm schrijft voor dat per nieuwe woning 1 m2 sport in de openbare ruimte gemaakt moet worden. Bij 15.000 woningen dus 15.000 m2. Er zijn voldoende locaties in Amstel III geschikt voor de toevoeging van sport. Zie voor wijkoverstijgende sportvelden de tabel in bijlage 4.

Spelen
Van de 10 speellocaties die nodig zijn, wordt onderzocht waar deze kunnen landen. Dit zal deels in de openbare ruimte zijn en deels op de door de ontwikkelaar beschikte ruimte. Tevens dienen er nog een groot aantal (33) kleinere speelplekken te worden gevonden. Waar deze landen is in een transformatie gebied nog niet op kaart aan te geven, wel wordt hier plek voor gezocht. Ook voor de kleinere locaties wordt gekeken naar zowel de openbare ruimte als de binnengebieden van de ontwikkelaars.

Groen
De transformatie van het Spoorpark, de beoogde ontwikkeling van de Meibergdreef tot een gebruiksvriendelijke parkzone en de parkzone Holterbergweg zijn belangrijke (groene) ontwikkelingen binnen Amstel III om van Amstel III ook een groene stadswijk te kunnen maken. In de verschillende bouwprojecten worden ontwikkelaars ook gestimuleerd om extra groen (en spelen) te realiseren.

4. Zijn er in de plannen ook mogelijkheden opgenomen voor verschillende woonvormen, waarbij bijvoorbeeld meer generatiewoningen en gezamenlijke woonvoorzieningen worden gerealiseerd?

Antwoord: Woonvormen, zoals meer generatiewoningen en gezamenlijke woonvoorzieningen, maken geen onderdeel uit van het woningbouwprogramma zoals opgenomen in het door de gemeenteraad vastgestelde Ontwikkelperspectief voor Amstel III. Naast sturing op een woningbouwprogrammering van 40-40-20 wordt er niet gestuurd op specifieke woonvormen. De woningbouw in een transformatiegebied zoals Amstel III is afhankelijk van de investeringsbereidheid van erfpachters en ontwikkelende partijen.

Wel komen er in Amstel III ongeveer 1.400 studentenwoning die voor een deel al in uitvoering zijn waar voor de rest contracten zijn gesloten. Daarnaast is zeer recent het contract gesloten voor de realisatie van een gezinshuis (gezamenlijke woonvoorziening). Op dit moment wordt ook door één van de erfpachters in Amstel III de ontwikkeling van een ouderencomplex serieus onderzocht op haalbaarheid. Deze erfpachter heeft recentelijk in Amsterdam-Noord met succes een ouderencomplex opgeleverd. Tot slot heeft de gemeente Amsterdam de ambitie om meer ruimte te creëren voor wooncoöperaties. Wooncoöperaties zullen dan ook warm onder de aandacht gebracht worden bij de erfpachters en ontwikkelaars in Amstel III.

5. Gaan de extra woningen ten koste van bepaalde maatschappelijke voorzieningen of groen?

Antwoord: Nee, de transformatiestrategie voor Amstel III is om op de bestaande percelen (nu nog bebouwd met kantoren, bedrijven en parkeerplaatsen) middels verdichting woningen toe te voegen met bijbehorende (maatschappelijke) voorzieningen en groen. Per saldo gaan de 15.000 woningen die ruimtelijk passen binnen het gebied niet ten koste van openbaar groen en/of maatschappelijke voorzieningen.

Voor de 15.000 woningen is onderzocht welke maatschappelijke voorzieningen en welk groenniveau nodig is. Zie hiervoor de beantwoording van vragen 2 en 3. Deze voorzieningen en groenaanbod zijn meegenomen in de planvorming. Wij verwachten niet dat er benodigde voorzieningen en/of groenaanbod geschrapt zal worden. Deze zijn nodig om te komen tot een goede, prettige en goed functionerende nieuwe stadswijk.

Op dit moment is er geen sprake van een aanleiding of wens om de vastgestelde ambitie van 15.000 woningen te verhogen met extra woningen.

1 https://www.allington.nl/2019/...

2 Amsterdamse referentienorm voor maatschappelijke voorzieningen, groen en spelen, januari 2018: https://amsterdam.raadsinforma...