Bescherm wat je dierbaar is: Amsterdam kiest voor rechten voor de natuur

De gemeenteraad van Amsterdam heeft ons initiatiefvoorstel ‘Bescherm wat je dierbaar is: geef rechten aan de natuur’ aangenomen. Daarmee zet onze stad een moedige en hoopgevende stap richting een samenleving waarin álle levende wezens worden gezien, erkend en beschermd. Niet alleen mensen hebben belangen, ook bomen, dieren, rivieren en ecosystemen hebben het recht om te floreren. Als Partij voor de Dieren zijn we trots dat we met dit voorstel de deur openen naar een nieuwe manier van samenleven: een waarin we de natuur niet langer als bezit beschouwen, maar als medebewoner van onze stad.

Amsterdam is een stad vol leven: menselijk én niet-menselijk. Maar juist die natuurlijke leefomgeving staat steeds meer onder druk. Groengebieden verdwijnen, bomen worden te snel gekapt, en bij ruimtelijke ontwikkeling weegt het belang van de natuur nog vaak te licht. Natuur wordt juridisch gezien als object, niet als subject, dus zonder stem, zonder goede bescherming en afhankelijk van onze willekeur.

Dat moet veranderen! Want wij mensen zijn onlosmakelijk verbonden met de ecosystemen om ons heen. Zonder natuur, geen toekomst. Met dit initiatiefvoorstel willen we de rechten en belangen van de natuur een structurele plek geven in het Amsterdamse beleid en bestuur.

Wat staat er in het voorstel?

1) Erkenning van niet-menselijk leven: We hebben uitgesproken dat niet-menselijk leven (van stadsduif tot boom, van bij tot sloot) belangen heeft. Deze belangen moeten worden opgenomen in toekomstige beleidsstukken, zodat het belang van de natuur systematisch wordt meegewogen in besluitvorming.

2) Onderzoek naar juridische en bestuurlijke verankering: De gemeente gaat onderzoeken hoe het perspectief van de natuur kan worden meegenomen in beleid, bijvoorbeeld via het Zoöp-model, waarin een 'Spreker voor de levenden' de belangen van de natuur vertegenwoordigt in besluitvorming. En via samenwerking met initiatieven zoals de Ambassade van de Noordzee en Maas in de wet, die zich inzetten voor stem en rechtspersoonlijkheid voor ecosystemen.

3) Experimenten met het Zoöp-model: In het Amstelpark loopt al een verkenning naar het Zoöp-model. Wij breiden dit uit: ook op twee andere locaties in de stad wordt onderzocht hoe de gemeente kan samenwerken met een Spreker voor de levenden. De opgedane inzichten worden gebundeld en gedeeld met de gemeenteraad.

4) Verankering in ruimtelijk beleid: Bij de eerstvolgende actualisatie van de Omgevingsvisie en ontwikkelstrategie wordt onderzocht hoe Amsterdam structureel ruimte kan maken voor de belangen van de natuur. Bijvoorbeeld door in beleidsvoorstellen inzichtelijk te maken wat de effecten zijn op natuur en ecologie.

5) Amsterdam sluit zich aan bij de wereldwijde beweging Rechten voor de Natuur: De gemeente Amsterdam spreekt uit dat ze de internationale Rechten voor de Natuur-beweging steunt. De gemeente onderzoekt bovendien hoe ook in Nederland rechtspersoonlijkheid aan natuur kan worden toegekend.

Een groeiende beweging
Amsterdam sluit zich nu aan bij een vooruitstrevende golf. We laten zien dat de stem van de natuur ertoe doet, ook binnen onze stedelijke democratie. De beweging krijgt over de hele wereld steeds vaker een stem:

• In Ecuador zijn de rechten van de natuur opgenomen in de Grondwet;
• In Spanje kreeg de lagune Mar Menor rechtspersoonlijkheid;
• In Nederland zijn er initiatieven voor rechten van de Waddenzee, de Maas, en natuurgebieden in Eijsden-Margraten en Zaanstad.

Waarom dit belangrijk is
Onze steden staan voor grote ecologische uitdagingen. Klimaatverandering, biodiversiteitsverlies en vervuiling raken ons allemaal. Maar ook de meerstemmigheid van het leven zelf verdient erkenning. Het is tijd dat we de balans herstellen: niet langer beslissen over de natuur, maar samen met haar.

Een stad die werkelijk toekomstbestendig wil zijn, geeft ook de natuur rechten. Met dit voorstel brengen we een fundamentele perspectiefverschuiving op gang:

• Van natuur als bezit naar natuur als partner.
• Van exploitatie naar co-existentie.
• Van stemloos naar volwaardig vertegenwoordigd.

Wil je meer weten?

Lees hier het volledige voorstel of volg de ontwikkelingen via onze website en sociale media. Samen blijven we strijden voor een stad waarin alle leven telt!